NGUYÊN TỐ OXI

  -  

Ôxy là thành phần hóa học tất cả ký hiệu là O thuộc nhóm nguyên tố 16 với số nguyên tử bởi 8 vào bảng tuần hoàn các nguyên tố. Ôxy là nguyên tố phi kim hoạt động mạnh nó rất có thể tạo thành hợp hóa học với đa số các yếu tố khác. Ở đk nhiệt độ và áp suất tiêu chuẩn hai nguyên tử ôxy kết phù hợp với nhau tạo thành thành phân tử ôxy ko màu, ko mùi, không vị có công thức O2. Ôxy phân tử (O2, thường xuyên được gọi là ôxy từ bỏ do) bên trên Trái Đất là không ổn định về mặt nhiệt đụng lực học. Sự xuất hiện thêm trong thời kỳ trước tiên của nó trên Trái Đất là vì các hoạt động quang phù hợp của vi trùng kỵ khí (vi trùng cổ với vi khuẩn). Sự phổ cập của nó từ kế tiếp đến ngày này là do vận động quang hợp của cây xanh. Ôxy là nguyên tố phổ biến xếp hàng đồ vật 3 trong trong ngoài trái đất theo trọng lượng sau hydro cùng heli<1> và là nguyên tố thông dụng nhất theo trọng lượng trong vỏ Trái Đất.

Bạn đang xem: Nguyên tố oxi

<2> Khí ôxy chiếm 20,9% về thể tích trong ko khí.

*

Khí ôxy thường được call là dưỡng khí, vì nó gia hạn sự sống của khung người con người.

Tất cả những nhóm phân tử cấu trúc chính vào các khung người sống như những protein, cacbohydrat, và mỡ cất ôxy, cũng giống như trong các hợp chất vô phòng ban trọng cấu tạo tạo nên những vỏ sò, răng và xương. Ôxy sinh sống dạng O2 được tạo thành từ nước bởi vi trùng lam, tảo với thực vật thông qua quy trình quang hợp với được thực hiện trong quá trình hô hấp của các khung người sống bậc cao. Ôxy là hóa học độc so với các sinh đồ dùng kỵ khí bắt buộc, là những sinh vật ách thống trị trong thời đại đầu trên Trái Đất cho tới khi O2 bước đầu tích tụ trong khí quyển từ thời điểm cách đây 2,5 triệu năm.<4> Một dạng không giống (thù hình) của ôxy là ôzôn (O3) tích tụ tạo thành thành lớp ôzon, khí này giúp bảo đảm an toàn sinh quyển khỏi tia tử ngoại, dẫu vậy nó sẽ là chất ô nhiễm và độc hại nếu nó nằm gần mặt đất ở dạng sương mù. Thậm chí ở quỹ đạo trái đất tầm thấp, nguyên tử ôxy cũng sẽ có và có tác dụng mòn những tàu ko gian.<5>

Ôxy được Carl Wilhelm Scheele phát hiện ở Uppsala năm 1773 hoặc sớm hơn cùng Joseph Priestley ngơi nghỉ Wiltshire năm 1774 hòa bình nhau, nhưng mà Priestley thường biết tới phát hiển thị trước bởi vì vi ấn phẩm của ông được xuất bạn dạng trước. Tên gọi ôxy (oxygen) được Antoine Lavoisier đặt năm 1777,<6> những thí nghiệm của ông với ôxy đang giúp đào thải thuyết phlogiston về sự cháy và ăn uống mòn thịnh hành vào thời đó. Ôxy được sản xuất trong công nghiệp bằng phương pháp chưng chứa phân đoạn bầu không khí lỏng, thực hiện zeolit để vứt bỏ carbon dioxide và nitơ thoát ra khỏi không khí, năng lượng điện phân nước và những cách khác. Ôxy được thực hiện trong phân phối thép, nhựa và dệt; nhiên liệu tên lửa; ôxy trị liệu; và hỗ trợ sự sống của con bạn trên tàu ko gian, tốt khi lặn dưới biển.

Các đặc thù quan trọng

Cấu trúc

Ở ánh sáng và áp suất tiêu chuẩn, ôxy là chất khí không màu, ko mùi cùng không vị tất cả công sản phẩm phân tử là O2, trong số đó hai nguyên tử ôxy liên kết với nhau với cấu hình electron bao gồm 3 cặp electron tự do. Links này rất có thể là links đôi,<7> hoặc chúng phối hợp một link có 2 electron và 2 liên kết có 3 electron.<8>

Ôxy 3 (không cần ôzôn, O3) là trạng thái năng lượng cơ bạn dạng của phân tử O2.<9> thông số kỹ thuật electron của phân tử này có 2 electron không sản xuất cặp mà bóc ra đơn côi chiếm 2 orbital phân tử để sẵn sàng tạo liên kết.<10> các orbital này được xếp vào đội phản links (cấp link nằm giữa links 2 và 3), do vậy liên kết ôxy 2 nguyên tử yếu ớt hơn liên kết 3 của 2 nguyên tử nitơ, theo đó tất cả cà orbital nguyên tử liên kết đều được tủ đầy còn các orbital phản liên kết thì ko đầy.<9>

Ở dạng ôxy 3, phân tử O2 là thuận từ— Chúng tạo ra thành nam châm trong trường tự — vì chưng mô men tự Spin của cặp đôi bạn trẻ electron không links trong phân tử, và tích điện trao đổi âm giữa các phân tử O2 lân cận.<11>

Singlet oxygen là tên thường gọi cho các phân tử O2 sinh sống mức tích điện cao, ở tại mức đó các tất cả electron spin đều phải có cặp, tất cả khuynh hướng năng động hơn đốoi cùng với phân tử cơ học thông thường. Trong tự nhiên, singlet ôxy thường xuyên được sản xuất thành trường đoản cú nước qua quá trình quang thích hợp sử dụng năng lượng mặt trời.<12> Nó cũng khá được tạo ra trong tầng đối lưu bởi phản ứng quang quẻ phân ôzôn dưới ánh sáng bước sóng ngắn,<13> cùng từ khối hệ thống miễn dịch với vai trò là mối cung cấp ôxy công ty động.<14> các carotinoit trong số sinh trang bị quan đúng theo (và cũng có thể trong những động vật) đóng vai trò đặc trưng trong bài toán hấp thu năng lượng từ singlet ôxy và đưa hóa nó thành trạng thái ổn định định không bị kích thích trước lúc nó có thể gây hại cho các tế bào.<15>

Ôxy là 1 trong những thành phần đặc trưng của không khí, được chế tạo bởi cây cỏ trong quy trình quang hợp và là cần thiết để bảo trì sự hô hấp của fan và rượu cồn vật. Trường đoản cú ôxy có bắt đầu từ những chữ cổ Hy Lạp, οξυς oxus (oxys là axít) và γεινομαι (geinomai là sinh ra). Tên “ôxy” được chọn bởi vì tại thời gian phát hiện ra nó vào vào cuối thế kỷ 18 fan ta nhận định rằng mọi axít phần đa chứa ôxy. Còn hiện giờ thì fan ta đã biết rằng các axít không độc nhất thiết phải gồm ôxy trong thành phần.

Xem thêm: "Blackberry Q20" Giá Blackberry Classic, Blackberry Classic

Ôxy lỏng và ôxy rắn có blue color nhạt cùng cả hai hầu hết là hóa học thuận từ. Ôxy lỏng thường thì được chưng đựng từng phần từ không gian hóa lỏng. Cả ôzôn lỏng và ôzôn rắn (O3) có màu xanh thẫm.

Một thù hình khác của ôxy, O4, bắt đầu được vạc hiện vừa mới đây là chất rắn có red color thẫm được sản xuất thành bằng cách ép O2 dưới áp lực 20 GPa. Các thuộc tính của nó đang được nghiên cứu và phân tích để áp dụng làm nguyên liệu cho thương hiệu lửa và các ứng dụng tựa như khác, vì nó là 1 trong chất ôxi hóa to gan hơn những so cùng với O2 xuất xắc O3.

Lý tính

Oxy tổ hợp trong nước nhiều hơn nữa so cùng với nitơ; nước đựng chứa khoảng tầm một phân tử O2 cho mỗi 2 phân tử N2, so với tỉ số trong bầu không khí là 1:4. Độ tổng hợp của ôxy vào nước phụ thuộc vào vào nhiệt độ độ, cùng ở 0 °C thì lượng hòa tan tăng gấp đôi (14,6 mg·L−1) so với sống 20 °C (7,6 mg·L−1).<16><17> Ở nhiệt đụng không khí 25 °C và 1 atm, nước ngọt chứa khoảng tầm 6,04 mililit (mL) ôxy trong một lít, trong những lúc đó, nước hải dương chứa khoảng chừng 4,95 mL/L.<18> Ở 5 °C, độ hòa tan tăng mang lại 9,0 mL/L (tăng 1/2 so với sinh hoạt 25 °C) trong nước ngọt cùng 7,2 mL/L (tăng rộng 45%) đối với nước biển.

Oxy ngưng tụ ở 90,20 K (−182.95 °C, −297.31 °F), và ngừng hoạt động ở 54,36 K (−218.79 °C, −361.82 °F).<19> Cả nhì dạng lỏng với rắn O2 là gần như chất trong suốt với màu xanh da trời nhạt do tạo ra bởi sự hấp thụ tia nắng đỏ (ngược lại với màu xanh da trời da trời là do sự tán xạ Rayleigh của ánh sáng xanh). O2 trong sáng cao hay được chưng đựng phân đoạn từ không gian lỏng;<20> Ôxy lỏng cũng hoàn toàn có thể được cung cấp từ sự ngưng tụ ko khí bằng cách sử dụng hóa học làm lạnh lẽo là nitơ lỏng. Nó là 1 trong chất dễ dàng phản ứng và bắt buộc được đựng giữ cách xa những vật liệu dễ dàng cháy

Ứng dụng

Ôxy được thực hiện làm chất ôxy hóa, chỉ tất cả flo bao gồm độ âm điện cao hơn nữa nó. Ôxy lỏng được áp dụng làm chất ôxy hóa trong thương hiệu lửa đẩy. Ôxy là chất duy trì sự hô hấp, vì vậy việc cung cấp bổ sung ôxy được thấy rộng thoải mái trong y tế. Những người leo núi hoặc là di chuyển trên máy cất cánh đôi khi cũng được cung cấp bổ sung ôxy. Ôxy được áp dụng trong công nghệ hàn cũng như trong sản xuất thép cùng rượu mêtanon.

Ôxy, như là 1 trong những chất kích ưng ý nhẹ, có lịch sử dân tộc trong việc thực hiện trong giải trí mà bây giờ vẫn còn sử dụng. Những cột cất ôxy có thể nhìn thấy trong những buổi liên hoan tiệc tùng ngày nay. Trong núm kỷ 19, ôxy hay được trộn với nitơ ôxít để gia công các chất bớt đau.

Lịch sử

Ôxy được phạt hiện vì chưng dược sĩ người Thụy Điển Carl Wilhelm Scheele năm 1771, dẫu vậy phát hiện này không được công nhận ngay, và phát hiện độc lập khác của Joseph Priestley vào trong ngày 1 mon 8 năm 1774 được biết đến nhiều hơn. Nó được Antoine Laurent Lavoisier đánh tên năm 1774.

Tên khối hệ thống nguyên tố của ôxy là octium.

Sự phổ biến

Ôxy là nguyên tố thịnh hành nhất sinh sống vỏ Trái Đất. Fan ta ước tính nó chiếm 46.7% trọng lượng của vỏ Trái Đất. Ôxy chiếm khoảng chừng 87% cân nặng các biển khơi (là H2O, hay nước) cùng 20% theo thể tích bầu khí quyển Trái Đất (là O2, ôxy phân tử, hay O3, ôzôn). Những hợp hóa học của ôxy, hầu hết là ôxít của những kim loại, silicat (SiO44−) cùng cacbonat (CO32−), tra cứu thấy vào đất và đá. Nước ngừng hoạt động là chất rắn phổ cập trên các hành tinh khác cũng giống như sao chổi. Chỏm băng của sao Hỏa là cacbon điôxít đóng góp băng. Hợp hóa học của ôxy tìm thấy trong khắp vũ trụ với quang phổ của ôxy được tìm thấy ở các ngôi sao.

Hợp chất

Vì cố kỉnh điện âm cao của nó, ôxy chế tác thành những liên kết hóa học với nhiều phần các nguyên tố khác (đây bao gồm là nguồn gốc của quan niệm nguyên thủy của từ bỏ ôxy hóa). Các nguyên tố duy nhất hoàn toàn có thể tránh không bị ôxy hóa chỉ là một vài khí trơ. Khét tiếng nhất trong các các ôxít tất nhiên là hiđrô ôxít, tuyệt nước (H2O). Những chất khác cũng khá được nhắc đến những là hợp chất của cacbon với ôxy, như cacbon điôxít (CO2), những chất như rượu (R-OH), alđêhít (R-CHO), và axít cacboxylic (R-COOH). Các gốc ôxy hóa như clorat (ClO3−), peclorat (ClO4−), crômat (CrO42−), đicrômat (Cr2O72−), pemanganat (MnO4−), và nitơrat (NO3−) là phần lớn chất ôxy hóa siêu mạnh. Không hề ít kim các loại như sắt ví dụ điển hình liên kết với các nguyên tử ôxy, tạo nên thành ôxít fe (III) (Fe2O3). Ôzôn (O3) được tạo nên thành trong quy trình phóng tĩnh điện với sự xuất hiện của ôxy phân tử. Ôxy phân tử đôi (O2)2 hiện nay đã biết và tìm thấy như là một trong những phần nhỏ trong ôxy lỏng. Những êpôxít là các ête trong số đó nguyên tử ôxy là 1 phần của vòng gồm cha nguyên tử.

Đồng vị

Ôxy có bố đồng vị bất biến và mười đồng vị phóng xạ đã biết. Toàn bộ các đồng vị phóng xạ có chu kỳ luân hồi bán rã ít hơn 3 phút.

Phòng ngừa

Ôxy rất có thể là một chất độc khi nó bao gồm áp suất nguyên tố được nâng cao. Để dễ dàng hiểu có thể giải say mê nôm na là thông thường ôxy chiếm khoảng chừng 21% thể tích của ko khí. Nếu rất có thể tăng lượng ôxy này lên thành một nửa thì không khí lúc ấy sẽ không giỏi cho sự hô hấp.

Xem thêm: Substance Painter Là Gì - Allegorithmic Substance Painter

Một vài dẫn xuất của ôxy, như ôzôn (O3), hiđrô perôxít H2O2 (nước ôxy già), các gốc hiđrôxyl và superôxít, cũng là đa số chất độc mạnh. Khung người động trang bị nói thông thường và con tín đồ nói riêng bao gồm cơ chế nhằm tự đảm bảo an toàn chống lại các chất độc này. Ví dụ, glutathion có xuất phát tự nhiên hoàn toàn có thể phản ứng như một chất chống ôxy hóa, tương tự như bilirubin là chất tách ra được từ bỏ hemoglobin. Những nguồn có chứa nhiều ôxy xúc tiến sự cháy cấp tốc và vì vậy là vật nguy nan về cháy và nổ với sự có mặt của những nhiên liệu. Điều này cũng giống với các hợp chất của ôxy như clorat, peclorat, đicrômat, v.v. Các hợp chất với kỹ năng ôxy hóa cao thông thường có thể gây ra rộp hóa học.